Programma 4 | Naar school in Zeewolde

Wij zetten in op vroegsignalering bij jongeren waar het dreigt mis te gaan op school (én buiten school) en zorgen dat de best passende hulp wordt geboden.

Dit blijft in ontwikkeling. Wel is er per school een team dat zich breed bezighoudt met het signaleren van  een stagnerende ontwikkeling en/of zorgen over een kind/thuis en het zo snel mogelijk aanbieden van in eerste instantie collectieve inzet of individuele inzet. 

Het MulditDisciplinairOverleg (MDO) op de scholen krijgt steviger vorm. Ook is op 10 november 2025 door gemeente, kinderopvang, onderwijsbesturen, samenwerkingsverbanden, Meerinzicht en de JGZ ingestemd met een nieuwe LEA/OOGO structuur.  Deze structuur bestaat uit driejaarlijks het LEA (bestuurlijk), 6-8 keer per jaar regiegroep (tactisch) en doorlopend werkgroepen. Hierdoor is er een plek waar we kansen en zorgen delen en tot verbetervoorstellen komen. Het verbeteren van preventie hoort op deze agenda en krijgt uitwerking in nog nader te vormen werkgroepen. 

Wij ondersteunen het samenwerkingsplan van de schoolbesturen in Zeewolde.

Dit plan is mede getekend door de wethouder onderwijs en staat structureel op de agenda van het onderwijs en de gemeente. Plan is definitief. 

Het Doorstroompunt (voorheen Regionaal Meld- en Coördinatiepunt (RMC)) en jeugdzorg werken samen om schoolverlaten en schoolverzuim te voorkomen. Jongeren krijgen hierdoor een kansrijke start in de eerste jaren van het voorgezet onderwijs.

Onder leiding van gastheergemeente Harderwijk (namelijk onderwijs) is Zeewolde structureel aangehaakt bij de netwerkstructuur en overleggen over dit onderwerp. Ook heeft Zeewolde meegedaan in de analyse van de Sluitende Aanpak Jongeren die bedoeld is om thuiszitten en vroegtijdig schoolverlaters te voorkomen.

Deze taken liggen bij Meerinzicht (uitvoering) en centrumgemeente Harderwijk. 

Wat een mooie en belangrijke lokale ontwikkeling is, is dat we begin november 2025 het nieuwe LEA/OOG model hebben vastgesteld. 3 keer per jaar is er een bestuurlijk LEA/OOGO (onderwijs,  kinderopvang, samenwerkingsverbanden, Meerinzicht, Jeugdgezondheidszorg en de gemeente), 6-8 per keer jaar een regiegroep (zelfde partners, maar dan een tactisch overleg) en werkgroepen. Nu hiermee is ingestemd, hebben we een plek waar we schoolverlaten en verzuim kunnen agenderen en adresseren. Onze verwachting is dat er vanuit het LEA de opdracht komt om hiermee aan de slag te gaan en een werkgroep samen te stellen die dit thema oppakt. 

Leerplicht en RMC ondersteunen jongeren bij het behalen van een startkwalificatie door het voorkomen van voortijdig schoolverlaten.

Meerinzicht is verantwoordelijk voor de uitvoering van het Voortijdig Schoolverlaten (VSV) en strategie ligt bij Harderwijk en Landstede.

Ook hiervoor geldt dat het nieuwe model (LEA: Lokaal Educatieve Agenda) een plek biedt voor kansen en zorgen. Desalniettemin blijft staan dat Meerinzicht en Harderwijk verantwoordelijk zijn (centrumgemeente en Meerinzicht als opdrachtnemer). 

Huidige stand van zaken (bron: jaarverslag 2024-2025 Meerinzicht):

Resultaten en Cijfers: In het schooljaar 2023-2024 (meest recente cijfers) bedroeg het aantal voortijdig schoolverlaters in Zeewolde 54 jongeren, wat overeenkomt met een vsv-percentage van 2,94%.
Monitoring en Begeleiding: Leerlingzaken monitort jongeren tot 23 jaar zonder startkwalificatie. Jongeren zonder of met een laag inkomen worden tweemaal per jaar actief benaderd voor ondersteuning richting onderwijs of werk
Pilot Jongeren in Beeld (JIB): In Zeewolde is een succesvolle pilot uitgevoerd waarbij de doelgroep is uitgebreid naar jongeren tot 27 jaar. De inzet van een klantmanager heeft hierbij de meerwaarde bewezen in het bereiken van kwetsbare vsv’ers. 
Regionale Trends: Een jaar na uitval heeft in de regio 47,53% van de vsv'ers werk gevonden, wat aanzienlijk hoger is dan de landelijke benchmark (37,24%).
Vooruitblik: Ter voorbereiding op de nieuwe wet 'Van School naar Duurzaam Werk' per 1 januari 2026, wordt de ondersteuning aan vsv’ers tot 27 jaar structureel verankerd.

Indicatoren voor zorg

Stijgende verzuimcijfers: Er is een algemene stijging in de verzuimcijfers zichtbaar, wat door de wethouder als een punt van aandacht wordt benoemd waarover men in gesprek blijft om de oorzaken te duiden.
Hoogste VSV-percentage in Zeewolde: Van de zeven regiogemeenten heeft Zeewolde met 2,94% het hoogste percentage voortijdig schoolverlaters over het jaar 2023-2024.
Toename complexe problematiek: De leerplichtambtenaren nemen vaker deel aan multidisciplinaire overleggen (MDO's) vanwege de toenemende complexiteit van de problemen die het verzuim veroorzaken.

Relativerende en positieve factoren

Gunstige arbeidsmarkt: Hoewel het aantal uitvallers in Zeewolde relatief hoog is, blijkt uit de regionale monitoring dat bijna de helft (47,53%) van de vsv'ers een jaar later een baan heeft. Dit is significant hoger dan het landelijk gemiddelde van 37,24%.
Lager percentage 'niet in beeld': In de regio is slechts 8% van de kwetsbare jongeren niet in beeld bij instanties, terwijl dit landelijk op 10% ligt.
Effectieve interventies: De pilot 'Jongeren in Beeld' (JIB), waaraan Zeewolde deelnam, heeft bewezen dat een actieve benadering van jongeren tot 27 jaar effectief is in het bereiken van de kwetsbare doelgroep.

Conclusie

De cijfers laten een toename in verzuim en uitval zien, wat op zichzelf zorgelijk is. Echter, de regio (inclusief Zeewolde) slaagt er bovengemiddeld goed in om deze jongeren naar werk te begeleiden in vergelijking met de rest van Nederland.

Verbetering in de samenwerking tussen jeugdorganisaties, jeugdwerkers en scholen wordt gestimuleerd.

Op alle scholen van het primair onderwijs is er een groep bestaande uit een klantmanager, een medewerker JGZ, een medewerker van de GGD en een medewerker van MDF aanwezig. Zij zijn verbonden aan een basisschool en stemmen met deze school af waarop gezamenlijk ingezet gaat worden gedurende een schooljaar. Dit team is ook het vaste aanspreekpunt voor de school bij zorgvragen over een leerling. 

In het kader van OKO (Opgroeien in een Kansrijke Omgeving) is er een netwerkbijeenkomst geweest waarbij ook verschillende jeugdorganisaties, jeugdwerkers en scholen aanwezig waren. Scholen en jeugdzorgorganisaties werken binnen dit programma actief samen. In de loop van 2026 zullen er werkgroepen starten. 

Deze partijen zijn ook aanwezig en denken mee bij verschillende overlegtafels rondom jeugd. Er wordt actief ingezet op "weten wie en wat iedereen in de keten doet "en "het elkaar weten te vinden". Een groot deel van deze partners is ook betrokken bij de te ontwikkelen samenwerking in de Brede Toegang.

Voor de uitvoering van het Nationaal Programma Onderwijs (onderwijsachterstand door de pandemie) is in Zeewolde een plan gemaakt waar uitvoering aan gegeven wordt. Het plan wordt in 2025/2026 geëvalueerd.

In 2024 is, net als in de jaren 2022 en 2023, uitvoering gegeven aan het activiteitenplan in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). Het college heeft in maart 2022 ingestemd met dit plan en de besteding van de rijksmiddelen. De uitvoering van de activiteiten wordt gemonitord en verloopt tot nu toe in lijn met de beschikbaar gestelde middelen. De afronding van alle activiteiten zal in 2025 plaatsvinden. Het NPO loopt namelijk nog door tot en met 31 juli 2025.

In navolging op de in 2023 opgestelde onderwijsvisie samen met schoolbesturen is een Integraal Huisvestingsplan Onderwijs opgesteld waarbij op basis van actuele leerlingenprognoses voorzien is in efficiënte en toekomstbestendige onderwijshuisvesting (efficiënte verdeling van beschikbare ruimte).

Het IHP is door de gemeenteraad vastgesteld in juni 2025. Direct na vaststelling zijn de eerste projecten opgestart.

Taalarme gezinnen ondersteunen wij in het project “Gemeentelijke gezinsaanpak geletterdheid”.

Het project wordt vanuit twee beleidsterreinen uitgevoerd: volwassenen en kinderen. Door capaciteitsproblemen is het project later dan verwacht opgepakt. De resultaten zullen in 2026 komen.